♥ પંચમ શુક્લ
સહરના શ્વાસ લઈ ચાલ એ કેડી પર,
ઢોળ અજવાસનું વ્હાલ એ કેડી પર!
ગુલ્મ ગારા મહીં ઓગળી ને ભળી,
લીલી દુર્વા સમું ફાલ એ કેડી પર!
ડગ સકળ થનગને, પગ અકળ હણહણે,
ફાળ એકેક રેવાલ એ કેડી પર!
દૃષ્ટિગોચર છતાં છે અગોચર બધું,
એ જ છે, જે કરે ન્યાલ એ કેડી પર!
જો પ્રભાતી કશું કલરવે કાનમાં,
નાચ, લઈ હાથ કરતાલ, એ કેડી પર!
૧૯/૬/૦૯
છંદોવિધાનઃ ગાલગા ગાલગા ગાલગા ગાલગા
સહરઃ સવાર
ગુલ્મઃ અજીર્ણ, ગાંઠ
* મિત્ર તેજસ શાહને અર્પણ.
♥ પંચમ શુક્લ
બે વિરોધી વાતથી ગઝલ બનતી નથી,
સ્પંદના ઉત્પાતથી ગઝલ બનતી નથી.
ખોખલા જઝબાતથી ગઝલ બનતી નથી,
પાંગળા પરિત્રાતથી ગઝલ બનતી નથી.
શ્યામ કે અવદાતથી ગઝલ બનતી નથી,
ઉષ્ણથી કે શાતથી ગઝલ બનતી નથી.
તુચ્છ તહેકીકાતથી ગઝલ બનતી નથી,
પારકી પંચાતથી ગઝલ બનતી નથી.
છંદની બિછાતથી ગઝલ બનતી નથી,
પ્રાસની તહેનાતથી ગઝલ બનતી નથી.
શેરની તાકાતથી ગઝલ બનતી નથી,
બેતની તાદાતથી ગઝલ બનતી નથી.
મીરની મીરાતથી ગઝલ બનતી નથી,
ખુદાઈ ખેરાતથી ગઝલ બનતી નથી.
ખ્યાત કે અખ્યાતથી ગઝલ બનતી નથી,
જ્ઞાત કે અજ્ઞાતથી ગઝલ બનતી નથી.
સાથ કે બાકાતથી ગઝલ બનતી નથી,
એકથી કે વ્રાતથી ગઝલ બનતી નથી.
અર્થ કે અર્થાત્-થી ગઝલ બનતી નથી,
તર્કના ઉધમાતથી ગઝલ બનતી નથી.
કેમ ને કસ્માત્-થી ગઝલ બનતી નથી,
પ્રશ્નના વરસાતથી ગઝલ બનતી નથી.
બુદ્ધિના ધણિયાતથી ગઝલ બનતી નથી,
ઊર્મિની બારાતથી ગઝલ બનતી નથી.
શબ્દની સોગાતથી ગઝલ બનતી નથી,
મર્મની ઓકાતથી ગઝલ બનતી નથી.
એકલા આઘાતથી ગઝલ બનતી નથી,
રોકડા રળિયાતથી ગઝલ બનતી નથી.
ધ્યાત કે આધ્યાતથી ગઝલ બનતી નથી,
ગુહ્યથી યા વ્યાત્ત્-થી ગઝલ બનતી નથી.
સ્થૂળ યાતાયાતથી ગઝલ બનતી નથી,
પ્રાયઃ ઇષ્ટ સ્યાત્-થી ગઝલ બનતી નથી.
એમ કહીએઃ જાતથી ગઝલ બનતી નથી,
એમ નહિઃ જગ-તાતથી ગઝલ બનતી નથી!
૧૦/૫/૨૦૦૯
ત્રાતઃ રક્ષણ, બચાવ
અવદાતઃ શ્વેત
વ્રાતઃ સંઘ, સમૂહ
કસ્માત્: શાથી, કયે કારણ
વ્યાત્ત્: ખુલ્લું, ઉઘાડું
સ્યાત્: કોઈ પ્રકાર, કોઈ અપેક્ષા, કોઈ માર્ગ
છંદોવિધાનઃ
ગા લગાગા ગાલગા લગાગા ગાલગા
ગાલગાગા ગાલગા ગાલગા ગાલગા
ગાલ ગાગા ગાલગા લલલલલ ગાલગા
♥ પંચમ શુક્લ
ધડ તો લડે કોઈ માથા વગર,
ક્યાં ટેકવું તીર ભાથા વગર?
તાંબૂલમાં છો ને મબલક ભર્યું,
ગોઠે ન એનેય કાથા વગર!
છો લાગતું ખૂબ નાનું તને,
નૈ ઊપડે તેય હાથા વગર!
વિસ્તારીને જો કહે તો સૂણું,
ગમતું નથી કૈં જ ગાથા વગર!
ક્યાં ચાલતું કોઈને પણ કદી?
નાણા વિનાના એ નાથા વગર!
એનો નશો જીરવી તો જુઓ,
ચક્કર નરાતાર આથા વગર!
૨૧-૧૧-૧૯૯૪
છંદ-વિધાનઃ ગાગા લગાગા લગાગા લગા
♥ પંચમ શુક્લ
છંદની કાખઘોડી લઈ ચાલતું કાવ્ય
વિકલાંગ છે એ સબબ
લોકનો કર્ણભીય લાભ ખાટી જતું હોય છે.
ને અછાંદસને ભાગે સતત
દોડવું, કૂદવું;
“દોડ લાંબુ હજી; કૂદ ઊંચુ હજી- તો જ તું કાવ્ય”
એ માનદંડ
હાડકા તોડતો હોય છે.
??-૧૨-૨૦૦૯
♥ પંચમ શુક્લ
મુખ મચકોડ્યું, હલ્યું હાડકું,
લોક ગણે કે થયું ઠાવકું.
ગળે લગાડ્યું, ગણ્યું આપણું,
તો’ય હૃદય આ રહ્યું પારકું.
બળદ તજીને બદર જોતર્યાં,
હડિયાપાટી હવે કાય’કુ ?
રોજ સપનમાં થતી જાતરા,
રોજ ઓશીકું બને બાચકું.
પતઝડ, સાવન, શરદ, નિદાઘે,
ઝીલે ઝરે ના કૈં જ ટાલકું.
૩/૬/૨૦૦૯
બદર: વાદળ
નિદાઘ: ગ્રીષ્મ, ઉનાળો
♥ પંચમ શુક્લ
લૂંટે ભલે મુશાયરો, આ મદ નથી પસંદ,
છે વ્યગ્ર હર સુખન, કશું શાયદ નથી પસંદ!
બેકાર લવ્ઝ ગોઠવી બેબસ જબાન પર,
ફિતરતના ફીફા ખાંડતી ફુરસદ નથી પસંદ.
પકવું છું હું ય ખીચડી બીરબલની જેમ રોજ,
બે-ચાર ઝાળમાં થતું ખદખદ નથી પસંદ.
ચાલે હરણની ચાલ ને ખોડાય તો ખડા,
મનમોજી વાયરે ચઢ્યા કાસદ નથી પસંદ.
પોઢ્યાં પિરામિડો તળે સૈકાઓથી સુખદ,
બસ જિસ્મમાંથી રૂહની રુખસદ નથી પસંદ!
૨૬/૫/૨૦૦૯
લવ્ઝ, સુખન: શબ્દ, વેણ, વચન, અનુમાન
બેબસઃ લાચાર
ફિતરતઃ પ્રકૃતિ, સ્વભાવ, આદત, ડહાપણ, હેતુ
છંદ-વિધાનઃ ગાગા લગા લગા લગા ગાગા લગા લગા
♥ પંચમ શુક્લ
દેખીને દાઝવું ફરજ કહે છે,
આંખ જો બંધ તો અરજ કહે છે.
ખર તણી ભૂંક કે મોર ટહૂકાર,
આમ તો બેયને ખરજ કહે છે!
૨૩/૫/૨૦૦૯
♥ પંચમ શુક્લ
રડે દીકરો, ત્યાં ગળે ડૂમો બાઝે,
હૃદય બાપનું કંઠે આવી બિરાજે.
રહે સહેજ છાનાં જરા બેય ત્યાં તો,
ત્રૂટે હીબકાંઓ દ્વિગુણા અવાજે.
થયું શું, થશે શું, હવે શું કરીશું?
અકળ વેદના ચિત્ત મૂંગી કરાંજે.
લઈ ગોદમાં વ્હાલથી ભીંજવે જ્યાં,
અહમ્ બાપનો ટપકી-ટપકીને છાજે!
૧૦/૬/૨૦૦૯
Dedicated to: All first-time fathers’ first ‘babysitting‘ !
♥ પંચમ શુક્લ
સમયનો સકંજો અને હું અને તું!
લડે પંજે પંજો અને હું અને તું!
ક્ષણેક્ષણની કીડી, ક્ષણેક્ષણના ચટકા,
ડઝન બે સિરીંજો અને હું અને તું!
૧૫/૯/૨૦૦૯
♥ પંચમ શુક્લ
એ બ્લૉગ્મંડૂક ના કંઈ જાણે – બીભત્સ શું ને શું અશ્લીલ?
કૂવામાંના રહેવાસીને લીલું એટલે- કાં પોતે, કાં લીલી લીલ!
દેખી પોદળો સાંઠો ઘાલે, ઘર આખું છાણે શણગારે;
ભગરો ડંડો ભેટે રાખે, નાક-ડાંડીએ ડોબાં ચારે,
કાળા અક્ષર ભેંસ બરાબર એ કહેવતને ઠોકે ખીલ!
કૂવામાંના રહેવાસીને લીલું એટલે- કાં પોતે, કાં લીલી લીલ!
માણસથી પડછાયો મોટો લાગે એવું ખેંચે ધડ;
સૂરજને ઘુવડની આંખે રગદોળી નાખે બોથડ,
અંધ અંધની રાસલીલા ને અજવાળું ઉઘાડે ડીલ!
કૂવામાંના રહેવાસીને લીલું એટલે- કાં પોતે, કાં લીલી લીલ!
પોલાં પોલાં ઢોલ વજાડે છાતી પોકળ તાણી;
ને બખ્તરમાં બેસી વહેંચે જનોઈવઢ એ વાણી,
એવાને શું કહીએ? કહીએઃ તેગ નહીં ભઈ તરણું છીલ!
કૂવામાંના રહેવાસીને લીલું એટલે- કાં પોતે, કાં લીલી લીલ!
૨૧/૯/૨૦૦૯
* કોક બ્લૉગ પર કવિતાને સમજ્યા વગર કવિની કલમને વખોડતા એક પ્રતિભાવને અર્પણ.
 | pramath on ચક્કર નરાતાર |
 | divyesh vyas on અગોચર કેડે |
 | jagadishchristian on અગોચર કેડે |
 | પંચમ શુક્લ on અગોચર કેડે |
 | Faruque Ghanchi on અગોચર કેડે |
 | Daxesh Contractor on અગોચર કેડે |
 | Ramesh Patel on અગોચર કેડે |
 | Patel Popatbhai on અગોચર કેડે |
 | તેજસ શાહ on અગોચર કેડે |
 | Mayur Prajapati on કેવો ઢૂંકડે આવીને! |
 | ડૉ.મહેશ રાવલ on અગોચર કેડે |
 | dr.jagdip nanavati on દર્દી અને ઘડિયાળ |
 | દિનકર ભટ્ટ on અગોચર કેડે |
 | SARYU PARIKH on ગઝલ બનતી નથી |
 | nilam doshi on ગઝલ બનતી નથી |
